संपादक : पोपट मारुती मिंड
पत्रकारितेचा दीपस्तंभ : रवींद्र बेडकिहाळ यांची संघर्षमय व प्रेरणादायी गाथालोकशाहीच्या बळकटीसाठी पत्रकारिता हा केवळ एक व्यवसाय नसून ती समाजाच्या सजगतेचा, विवेकाचा आणि उत्तरदायित्वाचा आधारस्तंभ आहे. या क्षेत्रात विशेषतः लघु व मध्यम वृत्तपत्र संपादकांना अनेक अडचणींना तोंड द्यावे लागते. अशा कठीण परिस्थितीत त्यांच्या पाठीशी खंबीरपणे उभे राहून, त्यांच्या हक्कांसाठी सातत्याने लढा देणारे नाव म्हणजे रवींद्र बेडकिहाळ. पाच दशकांहून अधिक काळ त्यांनी पत्रकारितेच्या क्षेत्रात केलेली अविरत सेवा आणि लढाऊ वृत्ती ही आज अनेकांसाठी प्रेरणादायी ठरली आहे.रवींद्र बेडकिहाळ यांची वाटचाल ही केवळ वैयक्तिक यशाची कथा नाही, तर ती असंख्य पत्रकारांच्या आशा-अपेक्षांची आणि संघर्षांची प्रतिनिधी आहे. लघु वृत्तपत्र संपादकांच्या समस्या केवळ कागदोपत्री राहू नयेत, तर त्या शासनदरबारी पोहोचून त्यावर ठोस उपाययोजना व्हाव्यात, यासाठी त्यांनी आयुष्यभर अथक परिश्रम घेतले.
अधिस्वीकृतीची प्रक्रिया सुलभ करणे, पत्रकारांसाठी पेन्शन योजना लागू व्हावी, आर्थिक मदतीची तरतूद व्हावी, पत्रकार भवनांची उभारणी व्हावी आणि जाहिरात दरांमध्ये वाढ व्हावी—या सर्व प्रश्नांवर त्यांनी सातत्याने भक्कम भूमिका घेतली.“संघटनेतच शक्ती असते” या तत्त्वावर विश्वास ठेवत त्यांनी पत्रकारांना एकत्र आणण्याचा ध्यास घेतला. मतभेद, वैचारिक भिन्नता आणि स्पर्धा या गोष्टी बाजूला ठेवून पत्रकारांनी एकजूट साधावी, हा त्यांचा ठाम संदेश होता. याच विचारातून त्यांनी महाराष्ट्र राज्य वृत्तपत्र संपादक सहकारी संघाच्या माध्यमातून संघटनात्मक शक्ती उभी केली. १९८१ साली स्थापन झालेल्या या संघटनेला त्यांनी कार्यक्षम आणि प्रभावी व्यासपीठ बनवले. या संघटनेच्या माध्यमातून त्यांनी शासनाशी सातत्याने संवाद साधत पत्रकारांच्या प्रश्नांना न्याय मिळवून देण्याचा प्रयत्न केला.
शासनाच्या जाहिरात धोरणात बदल घडवून आणणे हीदेखील त्यांच्या कार्याची एक महत्त्वपूर्ण बाजू आहे. लघु वृत्तपत्रांना जाहिरातींच्या बाबतीत नेहमीच दुय्यम वागणूक मिळत असल्याची जाणीव ठेवून त्यांनी या अन्यायाविरुद्ध आवाज उठवला. मोठ्या वृत्तपत्रांच्या तुलनेत लघु वृत्तपत्रांनाही समान संधी मिळावी, त्यांना आर्थिक स्थैर्य प्राप्त व्हावे, यासाठी त्यांनी मंत्रालय स्तरावर सातत्याने पाठपुरावा केला. त्यांच्या या प्रयत्नांमुळे अनेक लघु वृत्तपत्रांना नवसंजीवनी मिळाली आणि पत्रकारितेचा पाया अधिक भक्कम झाला.ज्येष्ठ पत्रकारांच्या सन्मानासाठी सुरू करण्यात आलेल्या ‘आचार्य बाळशास्त्री जांभेकर सन्मान निधी’ योजनेसाठी त्यांनी घेतलेला पुढाकारही उल्लेखनीय आहे. पत्रकारितेच्या क्षेत्रात आयुष्य वेचलेल्या ज्येष्ठांना सन्मानपूर्वक आधार मिळावा, ही भावना त्यांच्या या प्रयत्नांमागे होती. या निधीच्या रकमेतील वाढ आणि त्याचा अधिक व्यापक लाभ मिळावा यासाठी त्यांनी सातत्याने प्रयत्नांची पराकाष्ठा केली.रवींद्र बेडकिहाळ यांचे कार्य हे केवळ संघटनात्मक नेतृत्वापुरते मर्यादित नाही, तर ते पत्रकारितेच्या मूल्यांचे जतन करणारे आणि पुढील पिढीला दिशा देणारे आहे. त्यांनी उभा केलेला लढा, त्यांनी दाखवलेली चिकाटी आणि त्यांनी दिलेला एकतेचा संदेश हे आजच्या पत्रकारांसाठी दीपस्तंभ ठरत आहेत.आजच्या वेगवान आणि स्पर्धात्मक युगातही त्यांनी जपलेली तत्त्वनिष्ठा, पारदर्शकता आणि पत्रकारितेप्रती असलेली बांधिलकी हीच त्यांची खरी ओळख आहे. त्यांच्या कार्यातून पत्रकारितेला केवळ बळच मिळाले नाही, तर एक नवा आत्मविश्वासही प्राप्त झाला आहे.रवींद्र बेडकिहाळ यांची ही प्रेरणादायी वाटचाल म्हणजे संघर्षातून साकारलेला यशाचा प्रवास आहे—जो प्रत्येक पत्रकारासाठी मार्गदर्शक, प्रेरणादायी आणि अनुकरणीय आहे. वाढदिवसानिमित्त त्यांना आपलं फलटण टीमच्या वतीने खूप खूप शुभेच्छा
(टीम आपलं फलटण)
