जीवघेणा चायनीज मांजा समस्या उपाय
फलटण: आपलं फलटण प्रतिनिधी
पतंग उडवणे हे फलटण शहर व तालुक्यात आता नागरिकांच्या जीविताला धोका निर्माण करणारे ठरत आहे. शासनाने बंदी घातलेला घातक चायनीज मांजा बाजारात सर्रास उपलब्ध होत असतानाही त्याच्या विक्रीवर प्रभावी अंकुश ठेवण्यात प्रशासन अपयशी ठरल्याचे चित्र आहे. रस्त्यावरून दुचाकीवरून जाणाऱ्या नागरिकांच्या गळ्याला गंभीर दुखापत होण्यापासून ते पक्षी व प्राण्यांच्या जीविताला धोका निर्माण होण्यापर्यंत या जीवघेण्या मांजाने अक्षरशः दहशत निर्माण केली आहे.

चायनीज मांजा साधा पतंगाचा धागा नसून वाहनधारकांच्या गळ्याला फास ठरणारे आणि पक्ष्यांच्या पंखांना कापणारे घातक हत्यार बनले आहे. दुचाकीस्वार, पादचारी, लहान मुले यांच्यासह पक्षी व जनावरेही त्याचे बळी ठरत आहेत. एखादी गंभीर दुर्घटना घडल्यानंतरच प्रशासन जागे होणार का, असा संतप्त सवाल नागरिकांमधून उपस्थित होत आहे.
जबाबदारी कोणाची? ‘तू कर’च्या खेळात कारवाई ठप्प!चायनीज मांजाची विक्री रोखण्याची जबाबदारी कोणाची, यावरच शासकीय यंत्रणांमध्ये संभ्रम असल्याचे दिसत आहे. कारवाईसाठी पोलीस, नगरपालिका आणि महसूल विभागाने परस्पर समन्वयाने पुढे येणे अपेक्षित असताना एकमेकांकडे जबाबदारी ढकलण्याच्या प्रकारामुळे बेकायदा विक्रेत्यांचे चांगलेच फावले आहे. बाजारात मांजा उपलब्ध आहे, विक्री होत आहे, नागरिकांना धोका निर्माण होत आहे; तरीही प्रभावी संयुक्त कारवाईचा अभाव का, हा प्रश्न आता गंभीर बनला आहे.
पक्षी, प्राण्यांचाही ‘मूक बळी’या प्लास्टिकयुक्त धोकादायक मांजामुळे केवळ माणसांचेच जीव धोक्यात आलेले नाहीत. आकाशात उडणारे पक्षी मांजामध्ये अडकून जखमी होत आहेत, काहींचे पंख छाटले जात आहेत, तर रस्त्यावरील जनावरांच्या पायात मांजा अडकून त्यांनाही गंभीर इजा होत आहे. त्यामुळे हा केवळ कायदा-सुव्यवस्थेचा प्रश्न नसून मानवी संवेदना आणि पर्यावरणाच्या संरक्षणाचाही प्रश्न आहे.

संयुक्त धडक कारवाईची गरज चायनीज मांजाची विक्री आणि साठवणूक रोखण्यासाठी पोलीस, नगरपालिका व महसूल विभागाने संयुक्त पथके तयार करून शहरासह तालुक्यातील पतंग व मांजा विक्री करणाऱ्या दुकानांची तपासणी करणे गरजेचे आहे. छुप्या साठ्यांचा शोध घेऊन बंदी असलेल्या मांजाची जप्ती, विक्रेत्यांवर कायद्यानुसार कठोर कारवाई आणि दुकानांवर सीलची कारवाई करण्याची मागणी नागरिकांतून होत आहे.
पालकांनीही घ्यावी जबाबदारी
लहान मुलांच्या हट्टासाठी पालकांनी जीवघेणा चायनीज मांजा खरेदी करून देणे टाळावे. ‘आपल्या मुलाचा पतंग उंच जावा; पण दुसऱ्याचा जीव धोक्यात जाऊ नये,’ ही जाणीव प्रत्येक पालकाने ठेवण्याची गरज आहे. पतंगोत्सव आनंदाचा असावा, जीवघेणा नव्हे.
नागरिकांच्या गळ्याला फास लागल्यानंतर किंवा एखाद्याचा जीव गेल्यानंतर प्रशासन जागे होण्याची वाट पाहणार का? हा प्रश्न आता फलटणकर विचारत आहेत. उत्सवाच्या नावाखाली सुरू असलेल्या या जीवघेण्या प्रकाराला वेळीच आळा घालण्यासाठी प्रशासनाने कागदी कारवाई न करता प्रत्यक्ष मैदानात उतरून कठोर आणि संयुक्त मोहीम राबविण्याची गरज आहे.
प्रशासनाला फलटणकरांचे ५ थेट सवाल
१. बंदी असलेला चायनीज मांजा बाजारात येतोच कसा?
बंदी असतानाही दुकानदारांकडे मांजाचा साठा उपलब्ध असेल तर संबंधित यंत्रणांचे तपासणी पथक नेमके करते काय?
२. विक्रेत्यांवर कठोर कारवाई कधी?
चायनीज मांजा विकणाऱ्या दुकानदारांवर केवळ जप्तीची औपचारिक कारवाई न करता कायद्यानुसार कठोर गुन्हे दाखल करून विक्रीला कायमचा आळा कधी घालणार?
३. पोलीस, नगरपालिका आणि महसूल विभागात समन्वय का नाही?
कारवाईची जबाबदारी एकमेकांवर ढकलण्याऐवजी संयुक्त पथक तयार करून शहर आणि तालुक्यात धडक मोहीम कधी राबविणार?
४. पक्षी आणि प्राण्यांच्या जीवाची जबाबदारी कोणाची?
मांजामध्ये अडकून जखमी होणाऱ्या पक्षी व प्राण्यांच्या संरक्षणासाठी प्रशासनाकडे ठोस कृती आराखडा आहे का?
५. एखाद्याचा जीव गेल्यानंतरच प्रशासन जागे होणार का?
नागरिकांच्या गळ्याला मांजा लागून गंभीर दुर्घटना घडण्याची वाट पाहणार की त्याआधीच चायनीज मांजाचा सुळसुळाट थांबविणार?
विशेष लक्षवेधी ओळ :
“पतंग आकाशात उडू द्या; पण त्याच्या मांजामुळे एखाद्याचा जीव जमिनीवर पडू देऊ नका!”
यासोबत ‘चायनीज मांजा विकत घेऊ नका—विक्री दिसल्यास त्वरित प्रशासनाला कळवा’ असा नागरिकांसाठी स्वतंत्र जागृती संदेश दिल्यास बातमीचा परिणाम आणखी वाढेल.





