संपादक : पोपट मारुती मिंड
आपलंफलटण: वृत्तसेवा
खरीप हंगाम २०२६-२७ च्या पार्श्वभूमीवर पिकांचे संभाव्य नुकसान टाळण्यासाठी कृषी विभागाने सासकल (ता. फलटण) येथे हुमणी कीड भुंगेरे नियंत्रण मोहीम प्रभावीपणे राबविली. शेतकऱ्यांना वेळेत उपाययोजना करण्याचे आवाहन करत कृषी अधिकारी थेट बांधावर जाऊन मार्गदर्शन करीत असल्याने या मोहिमेला सकारात्मक प्रतिसाद मिळत आहे.
तालुका कृषी अधिकारी दत्तात्रय गायकवाड, मंडळ कृषी अधिकारी अशोक जगदाळे व उपकृषी अधिकारी अजित सोनलकर यांच्या मार्गदर्शनाखाली सासकल येथील शेतकरी श्री. शिवाजी बुवासो झांजुर्णे यांच्या शेतात हुमणी कीड भुंगेरे नियंत्रणासाठी प्रकाश (लाईट) सापळा उभारून प्रात्यक्षिक घेण्यात आले.
यावेळी शेतकऱ्यांना हुमणी किडीच्या जीवनचक्राविषयी तसेच तिच्या प्रभावी नियंत्रणाबाबत सविस्तर माहिती देण्यात आली. पावसाळ्याच्या सुरुवातीस जून-जुलै महिन्यात संध्याकाळी ७ ते ९ वाजण्याच्या दरम्यान बाभूळ, कडुनिंब व बोर आदी झाडांवर हुमणीचे प्रौढ भुंगेरे मोठ्या प्रमाणात जमा होतात. या भुंगेऱ्यांना झाडांच्या फांद्या हलवून खाली पाडून रॉकेल मिश्रित पाण्यात गोळा करून नष्ट करावे, तसेच शेताजवळ प्रकाश सापळे लावून त्यांचे नियंत्रण करावे, असे मार्गदर्शन कृषी विभागाकडून करण्यात आले.
हुमणीच्या प्रौढ भुंगेऱ्यांचे वेळेत नियंत्रण झाल्यास अंडी घालण्याची प्रक्रिया रोखता येते. परिणामी अळ्यांची निर्मिती कमी होऊन पिकांच्या मुळांवर होणारा प्रादुर्भाव टाळता येतो. त्यामुळे पिकांचे नुकसान कमी होऊन उत्पादनवाढीस मदत होणार असल्याचे कृषी विभागाने स्पष्ट केले.
सासकल परिसरातील शेतकऱ्यांनी या मोहिमेत उत्स्फूर्त सहभाग घेत मोठ्या प्रमाणात प्रकाश सापळे उभारण्यास सुरुवात केली आहे. हुमणी कीड नियंत्रणासाठी प्रतिबंधात्मक उपाययोजना राबविणे ही काळाची गरज असून शेतकऱ्यांनी कृषी विभागाच्या सूचनांनुसार सामूहिक पातळीवर प्रयत्न करावेत, असे आवाहन कृषी सेवारत्न तथा सहायक कृषी अधिकारी सचिन जाधव यांनी केले.
चौकट
हुमणी कीड नियंत्रण का महत्त्वाचे?
प्रौढ भुंगेऱ्यांचे नियंत्रण केल्यास अंडी घालण्याचे प्रमाण कमी होते.
अळ्यांचा प्रादुर्भाव रोखल्याने पिकांच्या मुळांचे संरक्षण होते.
ऊस, भुईमूग, सोयाबीन, बाजरीसह विविध पिकांचे नुकसान टाळता येते.
उत्पादनवाढीसह शेतकऱ्यांचा आर्थिक तोटा कमी होण्यास मदत होते.
प्रकाश सापळे व सामूहिक नियंत्रण मोहीम हा सर्वाधिक प्रभावी प्रतिबंधात्मक उपाय मानला जातो.
